czwartek, 3 grudnia 2015

Logopedyczne rozterki. Czym jest rozwojowa niepłynność mowy?

Przedłużanie dźwięków, przeciąganie słów, sylab, powtarzanie ich, pauzy czyli ROZWOJOWA NIEPŁYNNOŚĆ MOWY. Rodzice często nazywają to jąkaniem, jednak łączenie tych dwóch zjawisk jest błędem. Dziś odpowiem Wam na kilka ważnych pytań dotyczących mowy dziecka. Czego należy unikać, gdy zauważymy, że nasze dziecko przeciąga sylaby lub ma problem z wypowiedzeniem się i przede wszystkim JAK REAGOWAĆ w takiej sytuacji. 

Przede wszystkim rozwojowa niepłynności mowy to nie to samo co jąkanie się. Często rodzice zauważając u dziecka niepłynność w wypowiedziach martwią się, że dzieje się coś złego. Najczęściej jest to jednak naturalne (niepłynność, choć martwienie się również)) i wynikające z szybkiego rozwoju dziecka. Możemy zaobserwować tą niepłynność u dziecka między 2, a 6 rokiem życia.  To okres kiedy mowa dziecka niezwykle szybko się rozwija, zwiększa się zasób słownictwa, a rozwój postępuje w niezwykle szybkim tempie. Dziecko buduje coraz dłuższe i trudniejsze zdania.

Z czego wynika rozwojowa niepłynność mówienia? 
Aparat oddechowy, fonacyjny i artykulacyjny nie są jeszcze na tyle sprawne, by wypowiedzieć to wszystko, o czym dziecko myśli. Istotą problemu jest brak wystarczającej koordynacji między elementami, które biorą udział w mowie. Potyczki językowe są w tym okresie życia normalne, lecz warto przyjrzeć się tematowi nieco bliżej. 

Od jakiegoś czasu zauważyłam, że gdy bardzo chce coś powiedzieć zatrzymuje się na danym słowie i coś blokuje ją by pójść dalej, by powiedzieć zdanie do końca. . Gdy chce mi dużo powiedzieć, czasem zaczyna od powtórzenie pierwszego słowa dwa lub więcej razy. Zainteresowałam się tym, choć podeszłam do tematu bardzo spokojnie, i każdemu rodzicowi tego życzę. Zapytałam logopedę co o tym sądzi i wtedy dowiedziałam się czym jest ROZWOJOWA NIEPŁYNNOŚĆ MOWY.

Amelka bardzo wcześnie zaczęła mówić. Już w wieku 13 miesięcy potrafiła sylabami nazywać przedmioty. Na pana mówiła 'pa' na panią 'pa' na paprykę 'pa' na buziaki 'bu'. Podążałam za jej umiejętnościami, powtarzałam po niej. Bardzo mnie cieszyła  i do tej pory cieszy, ta jej chęć do komunikowania się przez słowa. W wieku 19 miesięcy potrafiła już mówić krótkie wierszyki. Chłonęła wiedzę jak gąbka. Do tej pory tak jest. Obecnie jako trzylatka opowiada przepiękne historie i jest w stanie swoimi wypowiedziami zaskoczyć każdego,a nawet rozśmieszyć do łez :) 

Małe dziecko najczęściej nie zdaje sobie nawet sprawy że powtarza sylaby, słowa. Myśli pędzą, słowa nie nadążąją. Niepłynność pojawia się i znika. Warto zastanowić się nad przyczyną takiej niepłynności i ze spokojem obserwować dziecko. Niepłynność przeplata się z okresem lepszej wymowy i co jakiś czas wraca, potem znów znika, aż mowa całkowicie się stabilizuje. 

>>objawy niepłynności mówienia powinny z czasem  występować coraz rzadziej i w mniejszym nasileniu<<

Kilka bardzo ważnych ogólnych wskazówek, które pomogą nam lepiej wsłuchać się w to co dziecko ma do powiedzenia, nauczy nas cierpliwości i otwartości na to co dziecko chce do nas powiedzieć. Jeśli nie będziemy odpowiednio reagować i nieumiejętnie podejdziemy do tematu to zaburzenia płynności mogą zostać spotęgowane. 
Co możemy dobrego zrobić, gdy dziecko niepłynnie mówi: 

1. Okażmy dziecku uwagę gdy do nas mówi. Kiedy opowiada o czymś dla niego ważnym cierpliwie słuchajmy i starajmy się zrozumieć to co chce powiedzieć. 
2.Kontakt wzrokowy czy przykucnięcie przy dziecku, aby nasze twarze się spotkały będzie dla niego i dla Waszej relacji niezwykle cenne. 
3. Gdy dziecko ma trudność z wypowiedzeniem się starajmy się spokojnie poczekać, aż dokończy swoją wypowiedź, nie mówmy za nie i nie przerywajmy. 
4. Mówmy do dziecka wolniej i spokojniej, prostym językiem (szczególnie gdy zauważymy, że nasz maluch od jakiegoś czasu ma problem z wypowiedzeniem słów)
5. Miejmy na uwadze to aby dziecko nie było przeciążone nowościami, nadmiarem bodźców, czy nie jest zmęczone, przemęczone. 
6. Spokojna atmosfera w domu i możliwość swobodnego wypowiadania się na pewno ułatwi dziecku komunikację i wypowiadanie swoich myśli.

Czego nie robić i o czym należy pamiętać?
1. Przede wszystkim pamiętajmy, że niepłynność mowy to naturalne zjawisko, pojawia się i za jakiś czas znika, podejdziemy więc do tematu ze spokojem i obserwujmy dziecko. 
2. Kiedy dziecko coś nam opowiada, starajmy się nie przyśpieszać jego wypowiedzi, nie niecierpliwić się niepotrzebnie i nie zwracać mu uwagi np: "no powiedz to w końcu itp"
3. Starajmy się również nie wysyłać dziecku komunikatów typu: "powtórz", "czemu tak przeciągasz", 'powtórz" "nic nie rozumiem" - może to powodować niechęć dziecka do mówienia, lęk przed mówieniem.
4. Nie zwracaj dziecku uwagi na to że mówi niepłynnie. 


Twój spokój i cierpliwość to najlepsze reakcje. Niepłynność mowy pojawia się i znika. Jeśli podejdziemy do tematu racjonalnie i świadomie a przede wszystkim ze spokojem dziecko będzie czuło się zrozumiane i nawet nie zauważy 'problemu'. Jeśli ktoś zwróci dziecku uwagę, że się 'jąka' albo plącze warto wesprzeć wówczas dziecko słowem "każdemu się czasem zdarza pomylić słowo' itp. 

Kiedy do logopedy?
Jeśli dziecko ma nasilający się problem z wypowiadaniem słów, niepłynność występuje coraz częściej. Gdy zauważymy związek niepłynności z jakimś trudnym wydarzeniem z życia dziecka oraz jeśli niepłynność mówienia występuje równocześnie z tikami ruchowymi, widocznym napinaniem mięśni twarzy to też jest niepokojący sygnał i warto skonsultować temat z logopedą lub psychologiem. 

Jeśli zainteresował Was ten temat więcej informacji znajdziecie w tym linku: KLIK

Wpis powstał na podstawie własnych doświadczeń, konsultacji z doświadczoną w pracy z dziećmi logopedą oraz na podstawie książki "Rozwój psychiczny dziecka od 0 - 10 lat". 

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz